wiersze

* * * 

Wspominam liście
które sypią się i sypią
z błękitu
Wspominam dziuple
gdzie spała futrzana baśń
 
Wspominam stertę liści
w której zasnęła młodość
tak mocno, że zbudziła się
za tydzień
Zapach liści szedł mi do głowy
jak wino
 
Wspominam dziewczyny
które schowały się za drzewem
już na dobre
 
Wspominam góry
które zostały beze mnie
jak opuszczony dom
z wstawionymi szybami
ze szronu
 


Wspominam młodość
która została już na wieki
daleko stąd
w bukowym lesie  Harasymowicz

„… jak widzisz, poranek

Wstaje nie dbając o zmartwienia nasze,

I rozpoczyna drogę uśmiechniętą.”

John Milton, Raj utracony


Królowa Mrozu - Maria Pawlikowska-Jasnorzewska

James Griffin
Królowa Mrozu
Oto Królowa Mrozu idzie przez ulicę,
otoczona przez dziką śnieżycę.
Usta ma blade, zaciśnięte twardo
i kapelusz z zaśnieżoną kokardą -

w ręku list. Czarne słowa na białym papierze,
z których mróz swój początek bierze.
Idzie prędko ku rzece. Zamarzłe ma oczy.
Rzeka stanie, gdy Królowa w nią skoczy.

Maria Pawlikowska-Jasnorzewska


 Przyboś

1. Zaczynając dzień, powiedz sobie: zetknę się z ludźmi natrętnymi, niewdzięcznymi, zuchwałymi, podstępnymi, złośliwymi, niespołecznymi. Wszystkie te wady powstały u nich z powodu braku rozeznania złego i dobrego. Mnie zaś, którym zbadał naturę dobra, że jest piękne, i zła, że jest brzydkie, i naturę człowieka grzeszącego, że jest mi pokrewnym, nie dlatego że ma w sobie krew i pochodzenie to samo, ale że ma i rozsądek, i boski pierwiastek, nikt nie może wyrządzić nic złego. Nikt mnie bowiem nie uwikła w brzydotę. Nie mogę też czuć gniewu wobec krewnego ani go nienawidzić. Zrodziliśmy się bowiem do wspólnej pracy, tak jak nogi, jak ręce, jak brwi, jak rzędy zębów górnych i dolnych. Wzajemne więc szkodzenie sobie jest przeciwne naturze, wzajemnym zaś szkodzeniem jest uczucie gniewu i nienawiści.Ten cytat pochodzi z „Rozmyślań” Marka Aureliusza (Księga II, 1),


Pustka w krajobrazie w znaczeniu braku człowieka jest już w zasadzie do nieodnalezienia

 Może to być też Pustynia Błędowska, czyli efekt katastrofy ekologicznej z czasów średniowiecza. To człowiek stworzył tę pustynię, wycinając na potęgę lasy pod hutnictwo. Potem jeszcze wypasał na zrębach zwierzęta, utrwalając efekt tej wycinki. To w ogóle wielopoziomowa historia. Bo jeśli pustynia zaczyna zarastać, a człowiek wydaje miliony złotych na karczowanie roślinności, to przecież mówimy o utrwalaniu skutków wspomnianej katastrofy ekologicznej. Z drugiej strony takie ruchy nie dziwią, bo turyści chcą pustyni, a nie nudnej sośniny.




Agnieszka Osiecka - Przysięgi na Nowy Rok

Nie mieć sieczki w głowie,
nie mówić „bądź sobą”
i „uśmiech leczy”.
Nie wierzyć w to!
Nie cieszyć się małym,
nie głaskać złotego promienia na sierści jamnika,
nie używać słów „czerwoni” i „czarni”,
raczej czytać „Czerwone i czarne”,

nie pisać sonetów po wódce,
nie pisać dzienników,
nie pisać not wydawniczych


         Pisać!

Nie łudzić się co do „N”
ani co do „B”,
nie mieć pretensji,
się nie babrać.
Nie cytować romantyków
ani innych,
nie drwić z Asnyka,
nie mówić „nie znoszę polityki”,
śledzić bacznie pierwsze strony gazet,
zadzierać
czasami
głowę do nieba.
Pozbyć się przyjaciół, których się nie cierpi,
 





Jest takie stare chińskie przysłowie. „Jeśli masz wielu wrogów, uspokój się. Usiądź na brzegu
rzeki i czekaj cierpliwie, aż ich ciała spłyną z nurtem”. 

Historia nigdy, nikogo, niczego nie nauczyła
Przede wszystkim, człowiek musi znać wagę czasu, który przeżywa
 Kiedy słowa tracą związek z rzeczywistością, a sama rzeczywistość staje się dyskusyjna i ostatecznie nieprzekazywalna, stajemy się jak dwie osoby zmuszone do przebywania razem, nie znając języka drugiej osoby - mówił Leon XIV.

https://www.polsatnews.pl/wiadomosc/2026-01-10/papiez-apeluje-do-zachodu-jezyk-w-stylu-orwellowskim/
Trzeba wędrowaćPóki są drogiJa się nie bojęMam dwie nogi

Panie obłocznyPanie z dalekaProwadź mnie czuleAlbo zaniechaj
panie obłoczny
Utwór: Jerzy Satanowski


Rok 2024

Istota geniuszu to uporczywa twórcza obsesja id ˛aca w parze ze zdolno´sciami

przystosowawczymi. Bez uporu pozostaje jedynie chwilowy entuzjazm. Bez zdol-

no´sci przystosowawczych mo˙ze grozi´c niszczycielski fanatyzm. Bez twórczej obse-

sji nie ma zgoła nic.

„Nasiona Ziemi: Ksi˛egi ˙Zywych”

pióra Lauren Oya Olamina


Lustro zadrżało tak strasznie, że wypadło im z rąk na ziemię, gdzie rozprysło się na tysiące milionów, bilionów i jeszcze więcej okruchów. (…) Byli ludzie, którym taki odłamek wpadał do serca, i wtedy działo się coś okropnego: serce stawało się jak kawał lodu. [Hans Christian Andersen, Królowa śniegu]

 „By przeżyć, potrzebujemy czterech uścisków dziennie.

By zachować zdrowie, trzeba ośmiu uścisków dziennie.
By się rozwijać, potrzeba dwunastu uścisków dziennie”

- Virginia Satir, psychoterapeutka

'''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''''



Thomas Hardy, Poezja


Poezja to uczucie, zręcznie ujęte w sztywne ramy wiersza.

Uczucia biorą się z natury, a ramy wiersza daje sztuka.

(tłum. Wiktor J. Darasz, 2021)


O wierszach Thomasa Hardy mogę powiedzieć tylko jedno: są zachwycające!!! Wszystkie, bez wyjątku, a szczególnie m. in. Ostatnia chryzantema, Drozd o zmroku, Po wizycie, Północ w pociągu Great Western, Życia nie miałem nigdy za warte zachodu, Potem, Jestem tym kimś, Nie oczekiwał wiele.

Oto trzy (tylko trzy) wiersze, a mógłbym przepisać wszystkie (w tłumaczeniu Stanisława Barańczaka):

 






PRZEBUDZENIE ROKU

 

Skąd wiesz, że na pielgrzymim szlaku,

W którym gościńcem – pas zodiaku,

Słonce, swym niby-biegiem jeszcze

Raz przemierzywszy gwiezdną przestrzeń,

Od Ryb już dąży do Barana –

Skąd to wiesz, skoro z chmur utkana

Płachta szarzeje od tygodnia

I wiosny dostrzec nie podobna;

Skąd wiesz, powracający ptaku,

Skąd wiesz?

 

Skąd wiesz, w podziemnym swym noclegu,

Z dala od gwaru i dziennego

Światła, gdy mróz dokoła trzyma,

Jakby niechętna życiu zima

Trwała – skąd wiesz, że o ułamek

Wzrosła moc światła, że poranek

Dnieje minutę wcześniej, że się

Za miesiąc cieplej zrobi w lesie;

Skąd wiesz, korzonku przebiśniegu,

Skąd wiesz?

I nie ma się co dziwić, skoro całe nasze życie to jedno pasmo złudzeń. Kierują nami złudzenia, powodują nami złudzenia. Złudzenia nas pchają, wstrzymują, wyznaczają nam cele. Rodzimy się ze złudzeń i śmierć też jest tylko przejściem z jednego złudzenia w inne.

Wolność, już w samym słowie, można powiedzieć, kryje się jej zaprzeczenie. Podobnie jak w najpiękniejszym złudzeniu tli się rozpacz. Bo jeśli rozumieć to jako wolność od wszystkim przymusów, to również od siebie. Przecież człowiek sam dla siebie jest najbardziej dokuczliwym przymusem. Często trudnym do zniesienia. I niektórzy nie są w stanie siebie znieść.(…)

Traktat o łuskaniu fasoli

Człowiek nie naje się tym, że ma prawo wybrać posła, który potem opływa we wszystko i tyle się troszczy o swoich wyborców co o zeszłoroczny śnieg.

Emil Zola, Germinal

Co ma ptak za całe to swoje ciwit, ciwit, kiedy przychodzi zima? Musi marznąć i głodować, ale to przecież takie wzniosłe!

Hans Christian Andersen, Baśnie


----

Ci, którzy pomimo braku akceptacji dla charakteru i rodzaju działań rządu, dają mu jednocześnie swoje poparcie i są mu posłuszni, są bez wątpienia jego najbardziej zagorzałymi poplecznikami i bardzo często są najbardziej odporni na zmiany.


Henry David Thoreau, O obywatelskim nieposłuszeństwie


czasem prędko może się zdarzyć,

że nie dostrzeżemy drzew, widząc tylko las.

 
-----------,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,

środa, 21 maja 2025

Jak dmuchawiec

Tadeusz Kubiak

Trawa taka, że tylko na niej klęczeć,
każde źdźbło całować o świtaniu,
słucha¢, jak w niej rosną koniczyny i wiersze,
jak o zmierzchu wiersze świerszczami grają.

Trawa taka, że tylko twarz w nią wtulić,
Zaglądać  niżej korzeni koniczyn,
nie czując nawet, że przez płótno koszuli
oset cierniem żywe żebra liczy.

Trawa taka, że tylko leżeć w tej trawie,
patrzeć z bliska na dmuchawce wśród trawy.

I głęboko westchnąć, i sprawić,
by się rozwiać nad nią jak dmuchawiec.


niepogoda


„Moje życie było porażką, ale po śmierci nie jest wcale lepiej” – pomyślał nieumarły.

„Świat mógłby być lepszym miejscem, ale nie jest”

Unikam ludzkich dróg i myśli ciemnych



niepo



---------------------------

Ballada o lęku

Autorem wiersza jest RAFAŁ WOJACZEK

Zbli­ża się do nas
lęk: ma twarz
ze śnie­gu zie­lo­ne­go jak fos­for lub kość
spróch­nia­łe­go drze­wa.
Wkła­da nam do ust
dłoń i już
jemy ją wy­sy­sa­jąc jak­by z so­pla sok
idą­cy do ser­ca.
Daje nam swej pić
krwi i szpik
mó­zgu wy­jeć mu­si­my mu z czasz­ki aż dno
o zęby za­zgrzy­ta.
Wie­my, że to jest
krew, co nie
przyj­mie się w na­szych ży­łach, żeby mo­gły nią
do woli od­dy­chać.
Wie­my, że to jest
szpik jak krew
tru­ją­cy: po nim na­sze trze­wia będą w głos
za­wo­dzi­ły: zdra­da!
Ale lęk jak ból
nie być już
nie może: nas bez nie­go nie ma i on
bez nas nie prze­ra­ża.

---------------------


-----------------------


Śpiewaj śpiewaj suchy głogu sucha różo

Na cmentarzu przed grudniową białą burzą

Śpiewaj bluszczu śpiewaj głogu wierzbo krzywa

Przez zawieję przez cmentarze ktoś przybywa

Ktoś wychodzi spoza grobów spoza krzyży

Śpiewaj głogu - jest już blisko coraz bliżej

Biały grudzień biały cmentarz zima sroga

Śpiewaj śpiewaj nawet jeśli nie ma Boga

Tę ariettę - pieśń cmentarną pieśń zniszczenia

Wiewióreczki myszki krety - do widzenia

Śpiewaj krecie śnieżnych grobów gospodarzu

Skrzypią koła czarne koła na cmentarzu

Wielka zamieć - idą czarni rzemieślnicy

Niosą szpadle i powrozy do kaplicy

Rymkiewicza Arietta zimowa

tomte duszek pracujacy

Mieszkam w możliwościach. [Emily Dickinson]

życie to coś więcej niż praca i opłacanie rachunków.




Jeżeli co drugi twój pomysł wydaje ci się genialny - dopij wódkę i idź spać


Rośnij
Wnukowi Tomaszowi

Teraz niż aż z Islandii,
wichura drzewa wyrywa.
A pod żmijowym wzgórzem
porost islandzki przywarł do ziemi,
drwi z zawieruchy.
Oto lekcja natury
przewrotna.
Bądź nisko,
żeby ocaleć.
Ale drzewo jest drzewem,
ku słońcu
wbrew wiatrom
dźwiga gałęzie.
Patrz na nie,
rośnij.
1988 r.

Helena Raszka

======

Ludmiła Marjańska


"Mój życiorys? Szkic tylko:
codziennie od nowa
żyć zaczynam
i życie z życiem się przenika
dawnym, przyszłym, dzisiejszym,
własnym, cudzym, twoim."
==============================
whitmanowskim credo - tu jego "wierzę" brzmi tak, jak powinno. Prawdziwie.

Wierzę, że źdźbło trawy jest nie mniej ważne, niż kunszt gwiazd, A mrówka jest tak samo doskonała, jak ziarnko piasku i jajko strzyżyka, A rzekotka jest arcydziełem dla najdostojniejszych, A pnąca jeżyna mogłaby ozdobić salony nieba, A najdrobniejszy staw mojej dłoni może lekceważyć całą maszynerię, A krowa pasąca się z pochylonym łbem, przewyższa każdy pomnik, A mysz jest cudem, które wystarcza, aby potrząsnąć sekstylionem niewiernych(...)
Odkrywam, że wchłaniam gnejs, węgiel, długowłosy mech, owoce, ziarna, korzenie jadalne, I jestem pokryty wokół sztukaterią czworonogów i ptaków, I minąłem to, co zostało za mną ze słusznych powodów, Ale wołam znów do czegokolwiek, kiedy tego pragnę. tłum. Ryszard Mierzejewski
-----------------------------------------------------------------------------------

Tove Jansson o lecie i jesieni


W sierpniu

Za kazdym razem noce robia sie ciemne calkiem niepostrzezenie. Ktoregos wieczora w sierpniu wychodzi sie na dwor i wszystko jest czarne jak smola, wielka ciepla czarna cisza otacza dom.Jest nadal lato, ale ono juz nie zyje, zatrzymalo sie, nie wiednac i jesien juz stoi u progu. Nie ma jeszcze gwiazd tylko ciemnosc. Wtedy wydobywa sie z piwnicy kanister z nafta i stawia w sionce, a latarka kieszonkowa wisi na kolku przy drzwiach.
Nie od razu, ale stopniowo i jakby mimochodem rzeczy zaczynaja zmieniac swoje miejsca, by dostosowac sie do biegu roku.

No to Tove Jansson:

"Kocham granice. Sierpień jest granicą między latem a jesienią; to najpiękniejszy miesiąc, jaki znam. Zmierzch jest granicą między dniem i nocą, a brzeg jest granicą pomiędzy morzem a lądem. Granica jest tęsknotą: kiedy oboje są zakochani, ale wciąż nie wypowiedzieli ani słowa. Granicą jest bycie w drodze." 

=============================================


=============


Ani to socjalizm, ani kapitalizm, ani autorytaryzm, ani prawdziwa demokracja.

========================



Źródło: http://onelittlesmile.pl/cytaty-motywujace/





29 marca 

Czas mija.

Czas wywija.

Czas sprzyja - nie sprzyja.

Czas mi zmienia wyraz ryja.

Czas...

El Tiempo, Die Zeit, Le Temps, Il Tempo, The Time.

Ej, czasie, czasie, co jesteś poniewczasie.

------------------------------------------------------


*** (Nie było lata...)

Stanisław Grochowiak


Nie było lata. Jesień szła od wiosny
Jak ziąb - od wody, jak od dzwonu kręgi.
Dnia piętnastego Burns pozbierał wiosła,
Zaszedł nad morze,
Zawrócił do karczmy.

W karczmie odnalazł płomień, knot i łoju
Wysoką wieżę - u szczytu szczerbioną.
Płonącej wieży strzegła wyżla głowa,
Zakola dymu wciekały w jej chrapy.
Zaś obok głowy ustawiono dzban,
Zaś obok dzbanu rozkruszono chleb,
Zaś w cieniu chleba ukryła się mysz,
Spojrzała na Burnsa - i stała jak martwa.

Nie było lata. Nadciągała zima,
Kładła sopelki na wąsikach myszy.
W uszach psiej głowy jak w niewielkich grotach
Zakuła lodu ołowiowe lustra.
A zaś w kobiecie - co wnosiła dzbany -
Burns odkrył tylko grubą dolną wargę,
Pełne dobroci miękkie części dłoni
I ślad po nożu tak stary, jak Szkocja.

„Nie było lata. Wprost z ogrodów wiosny,
Zarówno wątłych, jak już jędrnych pychą,
Tyle nadziei niosących, co ptak
Śliny miłosnej w gardziołku uniesie -
Wprost z tych ogrodów, ledwo tkniętych szpadlem,
Obcasem dziewki po przelotnym deszczu,
Paluszkiem chłopca, który kładł ten odcisk
Dla zaznaczenia swojej przyszłej ścieżki -
Wprost z tych ogrodów, gdzie stawiałem kosze,
Wynoszę wiadra ściętych szronem liści..."

Burns to powiedział - i pozbierał wiosła,
I wyszedł w zamieć, jakby wchodził w kościół.
To, co zostało w karczmie po nim, było
Wieżą woskową, stryczkiem z knota, gwiazdą
Ponad wysmukłą ruiną psiej głowy,
Kobiecą dłonią z. rozchylonym wnętrzem...

Nie było lata.

Długowieczność – Jedzenie jest najważniejsze.
Na śniadanie dr Hinohara pije szklankę soku z owoców z łyżeczką oliwy z oliwek lub szklankę mleka z odrobiną sproszkowanej soczewicy lub bananem.
Na lunch spożywa mleko z 2-3 sucharkami lub, gdy jest bardzo zajęty, nic. Mówi również, że kiedy jest skoncentrowany na pracy – nigdy nie czuje się głodny.

Na kolację zjada owoc, małą rybę z ryżem i 90 gramów mięsa 2 razy w tygodniu.

--------------------------------------------

Nie bądź! - Agnieszka Osiecka

Nie bądź! 

Nie bądź smutna,
no nie bądź,
ta mgiełka, to tylko pamięć.
Patrz jakie czyste niebo,
a w morzu - łabędź!

Nie bądź smutny, ja nie chcę,
to czarne, to tylko myśli,
dalej jest mała przystań
na brzegu Wisły.

Nie bądź smutna, no nie bądź,
ta chmura jest małą chmurką,
jutro już będzie słońce
i ciastko z dziurką!
=====================================

Mówiąc do smutku
 Denise Levertov

Mój smutku, nie powinnam traktować cię
jak bezdomnego psa,
który przychodzi pod kuchenne drzwi
po kawałek skórki, po gołą kość.
Powinnam ci zaufać.

Powinnam przygarnąć cię
do domu i dać ci w nim
twój własny kąt,
starą słomiankę do leżenia,
i własną miskę z wodą.

Myślisz, że nie wiem, że żyłeś
pod moim progiem.

Tęsknisz za stałym miejscem
przed zimą. Potrzebne ci
imię,
obróżka i tabliczka. Potrzebne ci
prawo do odstraszania intruzów,
do uznania
mojego domu za twój
a ciebie
za mojego wiernego psa.

przełożyła Julia Hartwig


****************






**************************************
Żeby się obudzić :)

Jan Twardowski

Żeby się obudzić rano
doprowadzić włosy do opamiętania
umyć i ubrać
postawić czajnik z gwizdkiem
odgarnąć z okna samotny deszcz
trzeba się oprzeć na tym co wymyka się jak mokry kamyk
na sekundzie której już nie ma
na myśli której nie sposób dotknąć
na sile ciążenia co oddala tego kogo się kocha
kochamy od razu dwie osoby niemożliwe do kochania
bo tę co za blisko i tę za daleko
i chyba umieramy
żeby nad było widać i nie widać
******************************

Styczeń
Autor: MARIAN GAWALEWICZ
Jak siwy skąpiec, biała zima
W objęciu ziemię całą trzyma —
I mrozu wpija w nią pazury,
Gniotąc w nich cały skarb natury.... źródło: https://poezja.org/wz/Marian_Gawalewicz/32972/Styczen

Kilka niechętnych uwag o pisaniu

Mam nadzieję, że spotkam się ze zrozumieniem mówiąc, że poczucie niespełnienia aż nazbyt często towarzyszy mi przy pisaniu wierszy. Można to uznać za okoliczność dramatyczną, można też przyjąć za naturalną konsekwencję niewspólmierności świata wyobraźni i świata słowa; zbyt duża jest odległość dzieląca wyobrażenie poczęte w mgławicowym jeszcze, ale przeczuwalnym kształcie, od ostatecznego rezultatu.
Mimo to trudzimy się, ponieważ potrzeba wypowiedzi wciąż łudzi nas możliwością spełnienia, uwalnia od naporu wrażeń, obrazów i refleksji, ustępując miejsca dalszemu przeżywaniu. Podoba mi się zdanie Paula Yalery: "Nie szczerość, ale jasność widzenia". Starałam się zawsze o tę jasność i wyrazistość, którą najłatwiej daje się osiągnąć tworząc wizję świata konkretnego, pejzażu, wydarzenia czy anegdoty. Podczas kiedy dziedzina doznań i przeżyć wewnętrznych jasności nie sprzyja.
Fundamentem stanowiącym podstawę tej pożądanej przeze mnie jasności jest zdanie, na którym opiera się struktura mojego wiersza i wrodzona mi niechęć do ozdobników, fioritur, gry słów i konceptów.
W jednym, jak mi się zdaje, dążenie poety pokrywa się z dążeniami każdego rozbudzonego umysłu ludzkiego: by objąć możliwie najwięcej świata, w całej jego wielości i różnorodności. Tą szerokością zasięgu mierzy się zazwyczaj wielkość poetyckiego dzieła. Osobiście to głównie w poetach cenię, choć bliscy mi są również ci, którzy ogarnęli tylko cząstkę, ale przekazali nam ją w sposób doskonały, nasycony udzielającym się wzruszeniem. Bo choć nie może być równości w ocenie poetów przez czytelników, jest jednak równość w świecie poezji, o której pisze Osip Mandelsztam: "Nie ma równości, nie ma współzawodnictwa, jest współdziałanie ludzi będących w zmowie przeciw pustce i niebytowi."
Daleka od jakiegokolwiek prozelityzmu literackiego, opowiadam się za poezją otwartą, uprawnioną do korzystania z wszelkich dostępnych jej form, włącznie z formą sprozaizowaną i poematem prozą, który uprawiam, a nawet włącznie z pewnym typem aforystyki, choć za nią nie przepadam. Za wzbogacające uważam wprowadzenie przez Miłosza do jego zbiorów poetyckich epigrafów, które stwarzają możliwość dialogu miedzy tekstami, rozszerzając przez to perspektywę odbioru i zbliżając poezję do filozoficznych rozważań.
Ważną sprawą dla poezji jest wybór między tym, co ogólne i co szczególne. I ile odsłonić się da w poezji, i zasłonić zarazem, z naszych dramatów osobistych, tak, by zapisując naszą osobność zarazem łączyć się z innymi w tym, co najbardziej człowiecze.
Julia Hartwig

Komentarze

Popularne posty z tego bloga

Listopadowe grzyby.

Piękno tej jesieni.